Kalkulator p-value (wartość p)
Kalkulator p-value działa z każdą statystyką: wybierz z, t lub chi-kwadrat, wpisz wartość i zaznacz test jedno- lub dwustronny. Do testu t wystarczą średnie, odchylenia i liczebności.
Przykład: Co masz: Wartość z (rozkład normalny) · Hipoteza alternatywna: dwustronna (≠) · Poziom istotności α 0,05 · Wartość z 1,96 → Wartość p: p = 0,04999579. Źródło: 1.3.6.6.1, NIST/SEMATECH e-Handbook – Normal distribution. Stan na: .
Jak to obliczamy
Wartość p (p-value) to prawdopodobieństwo uzyskania wyniku co najmniej tak skrajnego jak obserwowany, jeśli hipoteza zerowa jest prawdziwa. Gdy jest mniejsza lub równa poziomowi istotności α (zwykle 0,05), wynik uznaje się za istotny statystycznie. Przykłady: z = 1,96 dwustronnie daje p ≈ 0,050; t = 2,0 przy 35 stopniach swobody daje p ≈ 0,053.
Jak liczy się wartość p
- Z wartości z: pole pod standardowym rozkładem normalnym poza z; dwustronnie podwojone: p = 2 · (1 − Φ(|z|)).
- Z wartości t: to samo dla rozkładu t-Studenta z df stopniami swobody – przy małych próbach ogony są grubsze.
- Z chi-kwadrat: pole na prawo od χ² przy df stopniach swobody (testy zgodności i niezależności).
- Test t z danych zbiorczych: t = (x̄ − μ₀) ÷ (s ÷ √n) dla jednej próby; test Welcha dla dwóch grup o różnych wariancjach.
Test jednostronny czy dwustronny?
Dwustronnie testujemy, gdy liczy się każda różnica (H₁: μ ≠ μ₀), jednostronnie tylko wtedy, gdy kierunek ustalono przed zebraniem danych (H₁: μ > μ₀ lub μ < μ₀). Jednostronna wartość p w przewidzianym kierunku to połowa dwustronnej – wybór kierunku po fakcie zafałszowuje test.
Czego wartość p nie mówi
Jak podkreśla American Statistical Association, wartość p nie mierzy prawdopodobieństwa prawdziwości hipotezy ani wielkości czy znaczenia efektu. Podawaj też wielkość efektu i przedział ufności – kalkulator pokazuje przedział dla różnicy średnich w testach t.
Dokładność
Rozkłady są liczone z niepełnej funkcji gamma i beta (NIST DLMF) i zgadzają się z tablicami NIST/SEMATECH e-Handbook – z dokładnością ok. 12 cyfr zamiast 3–4 z drukowanych tablic. Średnią i odchylenie z surowych danych policzysz w kalkulatorze odchylenia standardowego, proporcje w kalkulatorze procentowym, a wzory w kalkulatorze naukowym.
Najczęściej zadawane pytania
Jak obliczyć wartość p z wartości z?
Dwustronnie: p = 2 · (1 − Φ(|z|)), gdzie Φ to dystrybuanta rozkładu normalnego. Dla z = 1,96: Φ = 0,975, więc p = 0,05. Jednostronnie bez mnożenia przez 2.
Kiedy wynik jest istotny statystycznie?
Gdy wartość p jest mniejsza lub równa poziomowi α ustalonemu z góry, zwykle 0,05. p = 0,03 jest istotne przy α = 0,05, ale nie przy α = 0,01.
Jak uzyskać wartość p w teście t-Studenta?
Oblicz t i stopnie swobody (jedna próba: n − 1), a potem pole rozkładu t poza t. Kalkulator robi to od razu z x̄, s i n.
Co oznacza p-value = 0,05?
Gdyby hipoteza zerowa była prawdziwa, równie lub bardziej skrajny wynik pojawiałby się w ok. 5% powtórzeń. To nie jest 95% szans, że efekt jest prawdziwy.
Jak odczytać wartość p w teście chi-kwadrat?
To pole na prawo od obliczonego χ². Przy 1 stopniu swobody granica 5% wynosi χ² = 3,841; większe wartości są istotne.
Źródła i podstawa prawna
- 1.3.6.6.1: NIST/SEMATECH e-Handbook – Normal distribution
- 1.3.6.6.4: NIST/SEMATECH e-Handbook – t distribution
- 1.3.6.6.6: NIST/SEMATECH e-Handbook – Chi-square distribution
- 1.3.5.3: NIST/SEMATECH e-Handbook – Two-sample t-test (Welch degrees of freedom)
- DLMF §8: NIST Digital Library of Mathematical Functions – incomplete gamma and beta functions
- American Statistical Association – Statement on p-values (2016)
Stan na:
Podobne narzędzia
- Kalkulator odchylenia standardowegoKalkulator odchylenia standardowego: średnia, mediana, dominanta, rozstęp, wariancja i odchylenie standardowe (z próby i populacji) – z obliczeniami.
- Kalkulator procentowyDarmowy kalkulator procentowy: oblicz X% z liczby, jakim procentem jednej liczby jest druga, zmianę procentową, podwyżkę i rabat – ze wzorem i krokami.
- Kalkulator naukowy onlineDarmowy kalkulator naukowy online: sin, cos, tg w stopniach lub radianach, log, ln, pierwiastki, potęgi, silnia i symbol Newtona – z tokiem obliczeń.
- Kalkulator onlineDarmowy kalkulator online: wpisz lub klikaj, a wynik pojawi się od razu – z kolejnością działań, nawiasami, procentami, pierwiastkiem i historią.
- Przelicznik AWG na mm2: tabela przekrojów i średnicPrzelicz AWG na mm² i mm² na AWG, ze średnicą i rezystancją miedzi, pełną tabelą od 4/0 do 40 AWG i najbliższym znormalizowanym przekrojem metrycznym.
- Błąd względny i procentowy – kalkulatorKalkulator błędu względnego: błąd bezwzględny, względny i procentowy pomiaru, sprawdzenie tolerancji oraz procentowa różnica dwóch wartości – z tokiem obliczeń.