Staartdeling polynomen
Met deze staartdeling polynomen deelt u twee veeltermen stap voor stap en ziet u quotiënt, rest en controle. Voorbeeld: (x³ − 6x² + 11x − 6) : (x − 1) = x² − 5x + 6. In de tweede stand vindt de rekenmachine alle nulpunten.
Bron: Wolfram MathWorld – Polynomial division. Bijgewerkt: .
Zo wordt het berekend
Bij een staartdeling van polynomen deelt u een veelterm door een andere, net als bij een staartdeling met getallen. Het resultaat is een quotiënt en een rest met een lagere graad dan de deler. Is de rest nul, dan is de deler een factor van de veelterm.
Zo gaat het
- Deel de hoogste term van het deeltal door de hoogste term van de deler: x³ : x = x².
- Vermenigvuldig die uitkomst met de hele deler en trek af van het deeltal.
- Herhaal met de rest tot de graad kleiner is dan die van de deler.
- Controle: quotiënt · deler + rest = deeltal.
Voorbeeld
(x³ − 6x² + 11x − 6) : (x − 1): x³ : x = x²; x² · (x − 1) = x³ − x²; rest −5x² + 11x − 6. Dan −5x, daarna 6. Uitkomst x² − 5x + 6, rest 0. Omdat er geen rest is, is x = 1 een nulpunt.
Nulpunten vinden met staartdeling
Is één nulpunt bekend, deel dan door de lineaire factor (x − nulpunt) en u krijgt een veelterm van lagere graad. Gehele kandidaten zijn delers van de constante term; bij breuken helpt de stelling over rationale nulpunten. De rekenmachine probeert alle kandidaten, splitst de nulpunten een voor een af en lost de rest op, bij graad 2 met de abc-formule.
Schema van Horner
Bij een deler van de vorm (x − a) gaat het korter met het schema van Horner: zet de coëfficiënten op een rij, vermenigvuldig de lopende waarde met a en tel op bij de volgende coëfficiënt. De laatste waarde is de rest, gelijk aan p(a).
Veelgestelde vragen
Hoe werkt een staartdeling van polynomen?
Deel de hoogste term van het deeltal door de hoogste term van de deler, vermenigvuldig de uitkomst met de deler, trek af en herhaal met de rest tot de graad kleiner is dan die van de deler.
Wat betekent rest 0 bij een staartdeling van polynomen?
Dan is de deler een factor van de veelterm. Is de deler (x − a), dan is a een nulpunt van de veelterm.
Hoe vind ik het eerste nulpunt voor de staartdeling?
Door de delers van de constante term te proberen (bij gehele coëfficiënten): vul ±1, ±2, ±3 … in tot de waarde 0 is. De rekenmachine doet dat automatisch, ook met breuken.
Wat is het schema van Horner?
Een verkorte vorm van delen door (x − a): schrijf de coëfficiënten op, vermenigvuldig steeds met a en tel op. De sommen zijn de coëfficiënten van het quotiënt, de laatste waarde is de rest.
Kan de rekenmachine met breuken en decimalen rekenen?
Ja. Invoer zoals 0,5x^2 − 1/3 wordt exact als breuk verwerkt, zodat quotiënt en rest zonder afrondingsfouten verschijnen.
Bronnen en wettelijke basis
- Wolfram MathWorld – Polynomial division
- Wolfram MathWorld – Rational root theorem
- Wikipedia – Horner’s method
Bijgewerkt op: · Redactioneel beleid
Vergelijkbare tools
- ABC-formule rekenmachineLos ax² + bx + c = 0 op met de abc-formule: oplossingen, discriminant, exacte vorm met wortels, top van de parabool, ontbinding en complexe oplossingen.
- Complexe getallen rekenmachineComplexe getallen rekenmachine: optellen, aftrekken, vermenigvuldigen, delen, machten en wortels, met poolvorm, eulervorm, modulus en alle tussenstappen.
- Grafiek van een functie plottenPlot tot drie functies online, zoom en verschuif, bereken nulpunten, maxima en minima numeriek en sla de grafiek op als PNG of SVG. Gratis, zonder account.
- Afgeleide berekenenAfgeleide berekenen met stappen: voer een functie in, zie welke regels worden gebruikt en krijg afgeleiden tot de derde en de raaklijn in een punt.
- Stelsel vergelijkingen oplossenStelsel vergelijkingen oplossen met 2 tot 6 onbekenden: exacte oplossing in breuken, vegen (Gauss) stap voor stap, determinant en controle per vergelijking.
- Breuken rekenmachineBreuken rekenmachine met stappen: breuken en gemengde getallen optellen, aftrekken, vermenigvuldigen, delen, of een hele som typen. Vereenvoudigen, vergelijken.
- Rekenmachine onlineGratis online rekenmachine: typ of tik en zie meteen de uitkomst – met volgorde van bewerkingen, haakjes, procent, wortel, tussenstappen en geschiedenis.
- Dopplereffect berekenenDopplereffect berekenen voor geluid: gehoorde frequentie bij bewegende bron en waarnemer, verschuiving in Hz en halve tonen, met passeertabel en stappen.
- Decielen berekenenDecielen berekenen voor een lijst getallen: D1 tot D9 met de inclusieve of exclusieve methode van Excel, met positie en rekenstappen bij elke deciel.