Oran hesaplama
Bu oran hesaplama aracı bir oranı en küçük tam sayılara sadeleştirir, orantıyı çözer veya bir tutarı orana göre paylaştırır. 12 : 8 : 6 oranı 6 : 4 : 3 olur; 260, 12 : 8 : 6 oranında paylaştırılınca 120, 80 ve 60 çıkar.
Kaynak: Wikipedia – Ratio: simplifying, equivalent ratios, proportion. Güncelleme: .
Nasıl hesaplanır?
Oranı sadeleştirme
a : b oranı, iki sayı da aynı sayıyla çarpıldığında ya da bölündüğünde değişmez. Sadeleştirmek için en büyük ortak böleni (EBOB) ile bölünür. Ondalık sayılar önce 10, 100… ile çarpılarak tam sayı yapılır.
- 12 : 8 : 6 = 6 : 4 : 3 (EBOB 2)
- 15 : 10 = 3 : 2
- 1,5 : 2,5 = 15 : 25 = 3 : 5
Orantıyı çözme
a : b = c : x orantısında içler çarpımı dışlar çarpımına eşittir; yani x = b × c ÷ a. Örnek: 4 kişilik bir tarif 300 g un ister – 6 kişi için 4 : 300 = 6 : x, yani x = 450 g. Üçlü kural da aynı ilkeye dayanır.
Tutarı orana göre paylaştırma
Her parça toplam × parça ÷ parçaların toplamı kadar alır. 600 tutarındaki kâr 3 : 2 oranında paylaştırılırsa 360 ve 240 çıkar. Yüzde payları aşağıda listelenir.
Oran, kesir ve yüzde
3 : 2 oranı pay olarak da yazılabilir: 5 parçanın 3’ü %60, 2’si %40’tır. 1’e göre yazılırsa 1 : 0,67 olur.
Sınırlar
Araç pozitif sayılarla ve en fazla altı ondalık basamakla çalışır. Karışımlarda (örn. 1 : 10 seyreltme) oranın parçalara mı yoksa toplam hacme mi ait olduğu önemlidir; bunu ürünün kullanım talimatı belirler.
Eksik değeri bulma, kontrol etme ve ölçekleme
- Herhangi bir eksik değer: a : b = c : d orantısında aranan alanı boş bırakın. 4 : b = 6 : 450 için b = 4 × 450 ÷ 6 = 300 bulunur.
- Kontrol: dört değer de doluysa hesaplayıcı a · d ve b · c çarpımlarını karşılaştırır. 2 : 3 = 4 : 6 doğrudur, çünkü 2 · 6 = 3 · 4 = 12.
- Ölçekleme: her sayı aynı çarpanla çarpılır. 2 : 3 oranı 2,5 çarpanıyla 5 : 7,5 olur – tarifler, karışımlar ve ölçekler için kullanışlıdır.
- Kesir, ondalık, yüzde: iki sayıda sadeleştirme tüm yazımları da gösterir: 3 : 4, 3/4 kesri, 0,75 ondalık sayısı ve %75’tir.
- Üçten fazla parça: diğer sayıları “Diğer parçalar” alanına yazın. 100, 1 : 2 : 3 : 4 oranında 10, 20, 30 ve 40 olarak paylaşılır.
Sıkça sorulan sorular
Oran nasıl hesaplanır?
İki sayıyı en büyük ortak bölenlerine bölün: 12 : 8’in EBOB’u 4’tür ve 3 : 2’ye sadeleşir.
3 sayının oranı nasıl hesaplanır?
Aynı şekilde: üç sayıyı da ortak EBOB’a bölün. 12 : 8 : 6, 2’ye bölününce 6 : 4 : 3 olur.
a : b = c : x nasıl çözülür?
x = b × c ÷ a ile. Örnek: 4 : 300 = 6 : x için x = 300 × 6 ÷ 4 = 450.
Bir tutar 3 : 2 oranında nasıl paylaştırılır?
Parçaları toplayın (5), tutarı 5’e bölün ve 3 ile 2 ile çarpın. 600, 360 ve 240 verir.
Oran yüzdeye nasıl çevrilir?
Parçayı parçaların toplamına bölüp 100 ile çarpın: 3 : 2 için 3 ÷ 5 = %60 ve %40.
Bir oranda eksik değer nasıl bulunur?
a : b = c : d orantısını yazın ve bilinmeyen alanı boş bırakın. Kural a · d = b · c’dir. Örnek: 4 : b = 6 : 450 için b = 4 × 450 ÷ 6 = 300.
Kaynaklar ve yasal dayanak
- Wikipedia – Ratio: simplifying, equivalent ratios, proportion
- Wikipedia – Euclidean algorithm (greatest common divisor)
Güncelleme: · Editoryal ilkeler
Benzer araçlar
- Orantı hesaplamaDoğru ve ters orantı problemlerini online çözün: a ↔ b ve yeni değer c’den x’i bulun – birim değer ve adım adım çözümle. İçler dışlar çarpımı dahil.
- Yüzde hesaplamaÜcretsiz yüzde hesaplama: bir sayının %X’ini, bir sayının diğerinin yüzde kaçı olduğunu, yüzde değişimi, artışı ve indirimi bulun – formül ve adımlarla.
- Kesir hesaplamaKesir hesaplama: kesirleri ve tam sayılı kesirleri toplayın, çıkarın, çarpın, bölün ya da tüm ifadeyi yazın. Adım adım çözüm, sadeleştirme, sıralama, yüzde.
- EBOB EKOK hesaplamaEBOB EKOK hesaplama: iki veya daha fazla sayının en büyük ortak böleni, en küçük ortak katı, asal çarpanlara ayırma, Öklid algoritması ve ortak bölenler.
- En boy oranı hesaplamaGenişlik ve yükseklikten en boy oranını hesaplayın (1920 × 1080 = 16:9): eksik kenar, ondalık değer, en yakın standart oran ve CSS aspect-ratio.
- Seyreltme hesaplama: derişim, seyreltme oranı ve karıştırmaC1·V1 = C2·V2 ile seyreltme hesaplama: ne kadar derişik çözelti ve su gerektiği, son derişim, 1:50 gibi oranlar (kısım veya toplam) ve iki çözeltiyi karıştırma.
- Online hesap makinesiÜcretsiz online hesap makinesi: yazın veya dokunun, sonuç anında gelsin – işlem önceliği, parantez, yüzde, karekök, adım adım çözüm ve geçmiş.
- Deyimler testi – deyimler ve anlamlarıDeyimler testi: 50 deyimin anlamını bulun, anlamdan deyimi seçin ya da boşluğu doldurun. 4 şıklı, cevap anında; TDK anlamlarıyla deyimler listesi de var.
- Doğrusal interpolasyon hesaplamaDoğrusal interpolasyon hesaplama: iki bilinen nokta arasındaki x için y değerini bulun; doğru denklemi, ters hesap ve işlem adımlarıyla birlikte.