Significante cijfers berekenen
Vul een getal in, ook als 1,20e3 of 1,20 × 10³. De tool markeert de significante cijfers, wijst op dubbelzinnige nullen aan het eind, rondt exact af en past de rekenregels toe op producten en sommen.
Bron: University of Guelph, Natuurkunde – Significant Digits Tutorial (nullen en bewerkingen, in het Engels). Bijgewerkt: .
Zo wordt het berekend
Welke cijfers zijn significant?
Significante cijfers van een meetwaarde zijn alle cijfers die echt gemeten zijn – van het eerste cijfer dat geen nul is tot het laatst gemeten cijfer. Ze geven de nauwkeurigheid aan: 2,5 m en 2,50 m zijn dezelfde lengte, maar 2,50 m is op de centimeter nauwkeurig.
| Regel | Voorbeeld | Significante cijfers |
|---|---|---|
| Cijfers 1 t/m 9 tellen altijd mee | [22,3] | 3 |
| Nullen vooraan tellen nooit mee | 0,00[450] | 3 |
| Nullen tussen andere cijfers tellen altijd mee | [1002] | 4 |
| Nullen aan het eind na de komma tellen mee | [2,50] | 3 |
| Nullen aan het eind zonder komma zijn dubbelzinnig | [12](00) | 2 tot 4 |
| Een komma aan het eind maakt ze significant | [1200,] | 4 |
De wetenschappelijke notatie haalt de dubbelzinnigheid van 1200 weg: 1,2 × 10³ heeft 2, 1,20 × 10³ heeft 3 en 1,200 × 10³ heeft 4 significante cijfers. De macht van tien telt nooit mee.
Afronden op n significante cijfers
Tel n cijfers vanaf het eerste cijfer dat geen nul is en kijk naar het volgende: 0 t/m 4 → naar beneden, 5 t/m 9 → naar boven. Voorbeeld: 0,0012345 op 2 cijfers → 0,0012|345 → 0,0012.
Voor precies een 5 zijn er twee afspraken. Gewoon afronden gaat altijd naar boven: 2,345 → 2,35. Afronden naar even, de regel uit de NIST Guide to the SI (bijlage B.7), houdt een even cijfer ervoor aan: 2,345 → 2,34, maar 2,355 → 2,36. Negatieve getallen worden op hun absolute waarde afgerond: −2,345 → −2,35.
Overdracht: 99,96 op 3 cijfers geeft 99,9|6 → 100,0. Dat zijn vier cijfers; met drie significante cijfers is de uitkomst 100 – ondubbelzinnig geschreven als 1,00 × 10². Daarom schakelt de tool over op wetenschappelijke notatie zodra nullen aan het eind dubbelzinnig zouden zijn.
Rekenen met significante cijfers
- Vermenigvuldigen en delen: de uitkomst krijgt evenveel significante cijfers als de waarde met de minste. 2,5 × 3,42 = 8,55 → 2 cijfers → 8,6.
- Optellen en aftrekken: de decimaal telt, niet het aantal cijfers. De uitkomst stopt waar de minst nauwkeurige waarde stopt. 12,11 + 0,3 = 12,41 → tienden → 12,4.
Intern rekent de tool exact met gehele getallen (geen afrondingsfouten van kommagetallen) en rondt pas aan het eind af – zo doe je het ook met de hand: tussenuitkomsten niet afronden.
Veelgestelde vragen
Hoeveel significante cijfers heeft 0,00450?
Drie: 4, 5 en de laatste 0. De nullen vooraan bepalen alleen de plaats van de komma en tellen niet mee. De laatste 0 telt wel, omdat hij na de komma staat en dus gemeten is.
Tellen nullen aan het eind van een geheel getal mee?
Niet per se: 1200 kan 2, 3 of 4 significante cijfers hebben. In wetenschappelijke notatie (1,20 × 10³ = 3 cijfers) of met een komma aan het eind (1200, = 4 cijfers) is het ondubbelzinnig.
Wat is het verschil tussen significante cijfers en decimalen?
Decimalen zijn alleen de cijfers na de komma; significante cijfers zijn alle gemeten cijfers vanaf het eerste dat geen nul is. 0,0045 heeft vier decimalen maar twee significante cijfers; 45,0 heeft één decimaal en drie significante cijfers.
Hoe rond ik 2,345 af op drie significante cijfers?
Gewoon afronden geeft 2,35, omdat het weggelaten cijfer een 5 is. Afronden naar even (NIST) geeft 2,34, omdat de 4 ervoor even is. In de tool kun je tussen beide regels kiezen.
Welke regel geldt bij het optellen van meetwaarden?
Bij optellen en aftrekken telt de laatste gemeenschappelijke decimaal: 12,11 + 0,3 = 12,41 wordt afgerond op tienden, dus 12,4. Bij vermenigvuldigen en delen telt juist het kleinste aantal significante cijfers.
Hebben exacte getallen significante cijfers?
Getelde of gedefinieerde waarden – 3 metingen, of de factor 2 in 2πr – zijn exact en beperken de nauwkeurigheid niet. De regels gelden alleen voor meetwaarden, dus vul geen exact getal in als tweede waarde.
Bronnen en wettelijke basis
- University of Guelph, Natuurkunde – Significant Digits Tutorial (nullen en bewerkingen, in het Engels)
- NIST SP 811, B.7: NIST Guide to the SI (SP 811), bijlage B.7: getallen afronden (in het Engels)
Bijgewerkt op: · Redactioneel beleid
Vergelijkbare tools
- Rekenmachine wetenschappelijke notatieZet een getal om naar wetenschappelijke notatie en terug: a × 10ⁿ, E-notatie, technische notatie met SI-voorvoegsel en decimale vorm – exact, met rekenstappen.
- Machtsverheffen en logaritme rekenen met stappenBereken machten, n-de machtswortels en logaritmen (ln, log, elk grondtal) online, met stap-voor-stap uitleg en negatieve of gebroken exponenten.
- Dichtheid berekenen: dichtheid, massa en volumeBereken dichtheid, massa of volume met ρ = m/V – stap voor stap, met eenheidsconversie tussen g/cm³, kg/m³, lb/ft³ en dichtheden van water, metalen en plastics.
- Molaire massa berekenenBereken de molaire massa in g/mol van elke chemische formule – met haakjes, hydraten zoals CuSO4·5H2O, massapercentage per element, uitwerking en n = m/M.
- Standaarddeviatie berekenenPlak je getallen voor gemiddelde, mediaan, modus, spreidingsbreedte, variantie en standaarddeviatie (steekproef en populatie) – met alle stappen.
- Procenten berekenen met de procentcalculatorProcenten berekenen: P% van een getal, hoeveel procent een getal van een ander is, procentuele verandering, toename en korting – met formule en elke rekenstap.
- Rekenmachine onlineGratis online rekenmachine: typ of tik en zie meteen de uitkomst – met volgorde van bewerkingen, haakjes, procent, wortel, tussenstappen en geschiedenis.
- Decimalen van piDecimalen van pi tot 10.000 cijfers: laat er zoveel zien als je wilt, vind het cijfer op een positie of zoek een reeks, zoals je geboortedatum, in π.
- Kwadratensom berekenenKwadratensom berekenen uit een lijst getallen: som van gekwadrateerde afwijkingen Σ(x − x̄)², som van kwadraten Σx² en variantie, met rekenstappen en controle.