Luka anionowa – kalkulator z korektą na albuminę

Luka anionowa – kalkulator liczy ją z sodu, chlorków i wodorowęglanów – z potasem lub bez – i koryguje wynik przy niskiej albuminie według wzoru Figgego. Przykład: Na 140, Cl 104 i HCO₃ 24 mmol/L dają lukę anionową 12 mmol/L; przy albuminie 3,0 g/dL wartość skorygowana wynosi 14,5 mmol/L.

Źródło: Kraut JA, Madias NE. Serum anion gap: its uses and limitations in clinical medicine. Clin J Am Soc Nephrol 2007;2(1):162–174 (definicja: sód minus suma chlorków i wodorowęglanów). Stan na: .

mmol/L
Dla tych jonów mmol/L i mEq/L to ta sama liczba.
mmol/L
mmol/L
Na wielu wynikach podawane jako całkowity CO₂.
g/dL
Zostaw puste, aby pominąć korektę na albuminę.
mmol/L
Zakresy referencyjne różnią się między laboratoriami – wpisz ten z własnego wyniku.
Moje narzędziaWpisane dane są zapisywane tylko w tej przeglądarce.

Wynik

Wynik
Luka anionowa = 12 mmol/L · skorygowana o albuminę 14,5 mmol/L (powyżej wpisanej górnej granicy 12 mmol/L)
Twoje wartości
WielkośćWartość
Luka anionowa (bez potasu)12 mmol/L
Korekta na albuminę+2,5 mmol/L
Luka anionowa skorygowana o albuminę14,5 mmol/L
Wpisana górna granica normy12 mmol/L
Porównanie z granicąpowyżej wpisanej górnej granicy 12 mmol/L
Obliczenia krok po kroku
  • Luka anionowa = Na − (Cl + HCO₃) = 140 − (104 + 24) = 12 mmol/L.
  • Korekta na albuminę (Figge): 12 + 2,5 × (4 − 3) = 14,5 mmol/L (albumina w g/dL).
Publikowane zakresy referencyjne (bez potasu)
Metoda pomiaruPublikowany zakres
Starsze metody (fotometria płomieniowa, lata 70.)8–16 / 9–17 mmol/L
Laboratoria z elektrodami jonoselektywnymi3–11 / 5–12 mmol/L
Górna granica nadal podawana przez wiele laboratoriów15–16 mmol/L
To wartość wyliczona, orientacyjna – nie zastępuje oceny lekarza. To, czy luka anionowa jest podwyższona, zależy od zakresu referencyjnego laboratorium, które wykonało oznaczenia; kalkulator porównuje wynik wyłącznie z wpisaną granicą i nie stawia diagnozy. Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej ocenia się łącznie z gazometrią i obrazem klinicznym.

Jak to obliczamy

Luka anionowa to różnica między oznaczanymi jonami dodatnimi (sód, czasem także potas) a oznaczanymi jonami ujemnymi (chlorki i wodorowęglany) w surowicy. Krew jest elektrycznie obojętna, więc „luka” odpowiada anionom, których rutynowe badania nie mierzą – przede wszystkim albuminie, a także fosforanom, siarczanom i kwasom organicznym. Służy głównie do porządkowania przyczyn kwasicy metabolicznej.

Wzór

Bez potasu (postać zwykle stosowana): luka anionowa = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Z potasem: luka anionowa = Na⁺ + K⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Wszystkie wartości w mmol/L; dla tych jednowartościowych jonów to ta sama liczba co w mEq/L. Stężenie potasu zmienia się niewiele, dlatego zwykle się go pomija; z potasem wynik jest wyższy o jego wartość, czyli o około 4 mmol/L.

Przykład

Na 140, Cl 104, HCO₃ 24 mmol/L: luka anionowa = 140 − (104 + 24) = 12 mmol/L. Przy potasie 4,0 mmol/L drugi wzór daje 140 + 4 − 128 = 16 mmol/L. Próbka z Na 135, Cl 100 i HCO₃ 10 mmol/L ma lukę anionową 135 − 110 = 25 mmol/L.

Korekta na albuminę (Figge)

Albumina niesie dużą część niemierzonego ładunku ujemnego. Gdy jest niska, luka anionowa maleje i może wyglądać prawidłowo mimo obecności dodatkowych kwasów. Figge i współpracownicy zaproponowali więc: skorygowana luka anionowa = luka anionowa + 0,25 × (albumina prawidłowa − albumina zmierzona) dla albuminy w g/L albo ze współczynnikiem 2,5 dla g/dL. W przykładzie albumina 3,0 g/dL i wartość prawidłowa 4,0 g/dL dają 12 + 2,5 × 1,0 = 14,5 mmol/L. Przyjmowana „prawidłowa” albumina bywa różna – często 4,0 lub 4,4 g/dL – dlatego można ją wybrać.

Jaka luka anionowa jest prawidłowa?

Nie ma jednej liczby. Przy starszych metodach z lat 70. zakres wynosił 8–16 lub 9–17 mmol/L. Laboratoria używające elektrod jonoselektywnych podawały niższe zakresy, 3–11 lub 5–12 mmol/L, a mimo to wiele laboratoriów nadal podaje górną granicę 15–16 mmol/L. Dlatego kalkulator pyta o górną granicę z Twojego wyniku, zamiast stosować stały próg.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest norma luki anionowej?

Zależy od metody laboratorium. Publikowane zakresy bez potasu sięgają od 3–11 lub 5–12 mmol/L (elektrody jonoselektywne) do 8–16 mmol/L (starsze metody); wiele laboratoriów podaje górną granicę 15–16 mmol/L. Kieruj się zakresem z własnego wyniku.

Czy uwzględniać potas?

Zwykle nie, bo stężenie potasu zmienia się niewiele. Z potasem wynik jest wyższy o jego wartość – 16 zamiast 12 mmol/L w przykładzie z potasem 4 – i trzeba użyć zakresu referencyjnego dla tego wzoru.

Jak skorygować lukę anionową o albuminę?

Dodaje się 2,5 mmol/L na każdy g/dL albuminy poniżej wartości prawidłowej (0,25 na g/L). Przy luce anionowej 12, albuminie 3,0 g/dL i wartości prawidłowej 4,0 g/dL skorygowana luka anionowa wynosi 14,5 mmol/L.

Czy mmol/L i mEq/L to tutaj to samo?

Tak. Sód, potas, chlorki i wodorowęglany mają pojedynczy ładunek, więc 1 mmol/L odpowiada 1 mEq/L, a luka anionowa jest tą samą liczbą w obu jednostkach.

Co oznacza wysoka luka anionowa?

Sugeruje nagromadzenie niemierzonych anionów, najczęściej w kwasicy metabolicznej wywołanej przez mleczany, ciała ketonowe lub niektóre zatrucia. Pojedyncza wyliczona wartość nie jest diagnozą – interpretuje ją lekarz razem z gazometrią i objawami.

Źródła i podstawa prawna

Stan na: · Zasady redakcyjne

Podobne narzędzia