TR

Anyon Açığı Hesaplama (Albümin Düzeltmeli)

Anyon açığı hesaplama aracı; sodyum, klor ve bikarbonattan, potasyumlu ya da potasyumsuz olarak anyon açığını bulur ve düşük albümin için Figge formülüyle düzeltir. Örnek: Na 140, Cl 104 ve HCO₃ 24 mmol/L için anyon açığı 12 mmol/L’dir; albümin 3,0 g/dL ise düzeltilmiş değer 14,5 mmol/L olur.

Kaynak: Kraut JA, Madias NE. Serum anion gap: its uses and limitations in clinical medicine. Clin J Am Soc Nephrol 2007;2(1):162–174 (tanım: sodyumdan klorür ile bikarbonat toplamının çıkarılması). Güncelleme: .

mmol/L
Bu iyonlarda mmol/L ile mEq/L aynı sayıdır.
mmol/L
mmol/L
Birçok sonuç kâğıdında toplam CO₂ olarak yer alır.
g/dL
Albümin düzeltmesi istemiyorsanız boş bırakın.
mmol/L
Referans aralıkları laboratuvara göre değişir; kendi sonuç kâğıdınızdaki değeri yazın.
AraçlarımGirdileriniz yalnızca bu tarayıcıda saklanır.

Sonuç

Sonuç
Anyon açığı = 12 mmol/L · albümine göre düzeltilmiş 14,5 mmol/L (girilen 12 mmol/L üst sınırının üzerinde)
Değerleriniz
BüyüklükDeğer
Anyon açığı (potasyumsuz)12 mmol/L
Albümin düzeltmesi+2,5 mmol/L
Albümine göre düzeltilmiş anyon açığı14,5 mmol/L
Girilen üst referans sınırı12 mmol/L
Sınırla karşılaştırmagirilen 12 mmol/L üst sınırının üzerinde
Hesaplama adımları
  • Anyon açığı = Na − (Cl + HCO₃) = 140 − (104 + 24) = 12 mmol/L.
  • Albümin düzeltmesi (Figge): 12 + 2,5 × (4 − 3) = 14,5 mmol/L (albümin g/dL).
Yayımlanmış referans aralıkları (potasyumsuz)
Ölçüm yöntemiYayımlanmış aralık
Eski yöntemler (alev fotometrisi, 1970’ler)8–16 / 9–17 mmol/L
İyon seçici elektrot kullanan laboratuvarlar3–11 / 5–12 mmol/L
Birçok laboratuvarın hâlâ bildirdiği üst sınır15–16 mmol/L
Yol gösterici bir hesap değeridir; hekim değerlendirmesinin yerini tutmaz. Bir anyon açığının yüksek olup olmadığı, ölçümü yapan laboratuvarın referans aralığına bağlıdır; araç yalnızca girdiğiniz sınırla karşılaştırır ve tanı koymaz. Asit-baz bozuklukları kan gazı sonuçları ve klinik tabloyla birlikte değerlendirilir.

Nasıl hesaplanır?

Anyon açığı, serumda ölçülen pozitif iyonlar (sodyum, bazen potasyum) ile ölçülen negatif iyonlar (klor ve bikarbonat) arasındaki farktır. Kan elektriksel olarak nötrdür; dolayısıyla “açık”, rutin testlerin ölçmediği anyonlardan oluşur: başta albümin, ayrıca fosfat, sülfat ve organik asitler. En çok metabolik asidozun nedenlerini ayırmak için kullanılır.

Formül

Potasyumsuz (yaygın biçim): anyon açığı = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Potasyumlu: anyon açığı = Na⁺ + K⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Tüm değerler mmol/L’dir; tek yüklü bu iyonlarda mEq/L ile aynı sayıdır. Potasyum az değiştiği için çoğunlukla hesaba katılmaz; katıldığında sonuç potasyum değeri kadar, yani yaklaşık 4 mmol/L yükselir.

Örnek hesap

Na 140, Cl 104, HCO₃ 24 mmol/L: anyon açığı = 140 − (104 + 24) = 12 mmol/L. Potasyum 4,0 mmol/L ise ikinci formül 140 + 4 − 128 = 16 mmol/L verir. Na 135, Cl 100 ve HCO₃ 10 mmol/L olan bir örnekte anyon açığı 135 − 110 = 25 mmol/L’dir.

Albümin düzeltmesi (Figge)

Ölçülmeyen negatif yükün büyük bölümünü albümin taşır. Albümin düşükse anyon açığı azalır ve fazladan asit bulunduğu hâlde normal görünebilir. Figge ve arkadaşları bu nedenle şunu önermiştir: düzeltilmiş anyon açığı = anyon açığı + 0,25 × (normal albümin − ölçülen albümin), albümin g/L ise; g/dL için katsayı 2,5’tir. Örnekte albümin 3,0 g/dL ve normal değer 4,0 g/dL için 12 + 2,5 × 1,0 = 14,5 mmol/L bulunur. Hangi “normal” albüminin alınacağı tek değildir – 4,0 ve 4,4 g/dL’nin ikisi de yaygındır – bu yüzden seçebilirsiniz.

Normal anyon açığı kaçtır?

Tek bir sayı yoktur. 1970’lerin eski yöntemleriyle aralık 8–16 veya 9–17 mmol/L idi. İyon seçici elektrot kullanan laboratuvarlar 3–11 veya 5–12 mmol/L gibi daha düşük aralıklar bildirmiştir; buna karşın birçok laboratuvar hâlâ 15–16 mmol/L’lik bir üst sınır verir. Bu nedenle araç sabit bir eşik uygulamak yerine kendi sonuç kâğıdınızdaki üst sınırı sorar.

Sıkça sorulan sorular

Anyon açığının normal değeri kaçtır?

Laboratuvarın yöntemine bağlıdır. Potasyumsuz yayımlanmış aralıklar 3–11 veya 5–12 mmol/L’den (iyon seçici elektrotlar) 8–16 mmol/L’ye (eski yöntemler) kadar değişir; birçok laboratuvar 15–16 mmol/L’lik üst sınır bildirir. Kendi sonuç kâğıdınızdaki aralığı esas alın.

Potasyum hesaba katılır mı?

Çoğunlukla katılmaz, çünkü potasyum az değişir. Katılırsa sonuç potasyum değeri kadar yükselir – potasyumun 4 olduğu örnekte 12 yerine 16 mmol/L – ve o formüle ait referans aralığı kullanılmalıdır.

Anyon açığı albümine göre nasıl düzeltilir?

Albüminin normalin altında kaldığı her g/dL için 2,5 mmol/L eklenir (g/L başına 0,25). Anyon açığı 12, albümin 3,0 g/dL ve normal değer 4,0 g/dL ise düzeltilmiş anyon açığı 14,5 mmol/L’dir.

Burada mmol/L ile mEq/L aynı mı?

Evet. Sodyum, potasyum, klor ve bikarbonat tek yüklüdür; 1 mmol/L, 1 mEq/L’ye eşittir ve anyon açığı iki birimde de aynı sayıdır.

Yüksek anyon açığı ne anlama gelir?

Ölçülmeyen anyonların biriktiğini düşündürür; en sık laktat, ketonlar veya bazı zehirlenmelere bağlı metabolik asidozda görülür. Tek başına bir hesap değeri tanı değildir; hekim tarafından kan gazı ve belirtilerle birlikte yorumlanmalıdır.

Kaynaklar ve yasal dayanak

Güncelleme: · Editoryal ilkeler

Benzer araçlar