Liczba neutronów, protonów i elektronów
Kalkulator podaje liczbę neutronów, a także protonów i elektronów, na podstawie liczby atomowej Z, liczby masowej A i ładunku. Dla jonu jodkowego ¹²⁷I⁻ wychodzi 53 protony, 74 neutrony i 54 elektrony. Liczba neutronów to zawsze A − Z. Jeśli znasz liczbę elektronów zamiast ładunku, kalkulator obliczy ładunek.
Przykład: Liczba atomowa Z 53 · Liczba masowa A 127 · Znane jest: ładunek · Ładunek -1 → Cząstki: ¹²⁷I⁻: protony 53, neutrony 74, elektrony 54. Źródło: OpenStax Chemistry 2e, 2.3 Atomic Structure and Symbolism – Z = protons, A = protons + neutrons, A − Z = neutrons, charge = protons − electrons; Example 2.3 iodide ¹²⁷I⁻ (53/74/54), platinum ion A = 195 with 74 electrons (78/117, 4+), Table 2.4 isotopes (read 10.10.2026). Stan na: .
Jak to obliczamy
Protony = liczba atomowa Z, neutrony = liczba masowa A − Z, elektrony = Z − ładunek. Podręcznik OpenStax Chemistry definiuje liczbę atomową jako liczbę protonów w jądrze, a liczbę masową jako sumę protonów i neutronów; ładunek atomu lub jonu to liczba protonów minus liczba elektronów. Obojętny atom ma więc tyle elektronów co protonów, kation mniej, a anion więcej.
Protony, neutrony i elektrony: przykłady
| Atom lub jon | Protony | Neutrony | Elektrony |
|---|---|---|---|
| ¹H | 1 | 0 | 1 |
| ²H | 1 | 1 | 1 |
| ¹²C | 6 | 6 | 6 |
| ¹⁶O²⁻ | 8 | 8 | 10 |
| ²⁴Mg²⁺ | 12 | 12 | 10 |
| ³⁵Cl⁻ | 17 | 18 | 18 |
| ³⁷Cl | 17 | 20 | 17 |
| ¹²⁷I⁻ | 53 | 74 | 54 |
| ¹⁹⁵Pt⁴⁺ | 78 | 117 | 74 |
Jon jodu i jon platyny to przykłady z OpenStax: jod ma Z = 53, więc ¹²⁷I⁻ ma 127 − 53 = 74 neutrony, a przy ładunku 1− 54 elektrony. Jon platyny o liczbie masowej 195 i 74 elektronach ma 78 protonów, 117 neutronów i ładunek 78 − 74 = 4+.
Izotopy i jony
- Izotopy pierwiastka mają tyle samo protonów, ale różną liczbę neutronów: ³⁵Cl i ³⁷Cl mają po 17 protonów, ale 18 i 20 neutronów.
- Wodór-2 (²H) nazywa się też deuterem; ma jeden neutron.
- Jony różnią się tylko liczbą elektronów: oddanie elektronów daje ładunek dodatni (kation), przyjęcie – ujemny (anion).
Liczby atomowe i symbole są w układzie okresowym; masę związku policzy kalkulator masy molowej.
Najczęściej zadawane pytania
Jak obliczyć liczbę neutronów?
Od liczby masowej odejmuje się liczbę atomową: neutrony = A − Z. ¹²C ma 12 − 6 = 6 neutronów.
Ile elektronów ma jon?
Elektrony = Z − ładunek. O²⁻ (Z = 8) ma 8 − (−2) = 10 elektronów, Mg²⁺ (Z = 12) ma 12 − 2 = 10.
Ile protonów, neutronów i elektronów ma ¹²⁷I⁻?
53 protony, 74 neutrony i 54 elektrony – przykład z OpenStax dla jonu jodkowego.
Gdzie jest liczba masowa?
To liczba w lewym górnym rogu symbolu (¹²⁷I) albo po nazwie (jod-127). Masa atomowa z układu okresowego to średnia izotopów (OpenStax podaje 35,453 dla chloru) i nie jest liczbą A.
A jeśli znam elektrony, a nie ładunek?
Wybierz „liczba elektronów”. Ładunek to protony − elektrony, np. 78 − 74 = 4+ dla jonu platyny.
Źródła i podstawa prawna
- OpenStax Chemistry 2e, 2.3 Atomic Structure and Symbolism – Z = protons, A = protons + neutrons, A − Z = neutrons, charge = protons − electrons; Example 2.3 iodide ¹²⁷I⁻ (53/74/54), platinum ion A = 195 with 74 electrons (78/117, 4+), Table 2.4 isotopes (read 10.10.2026)
- PubChem Periodic Table (NCBI/NLM) – element symbols Z = 1–118 (read 10.10.2026)
Stan na: · Zasady redakcyjne
Podobne narzędzia
- Interaktywny układ okresowy pierwiastkówUkład okresowy pierwiastków: 118 pierwiastków z masą atomową, konfiguracją elektronową, temperaturą topnienia i wrzenia. Szukaj, suwak temperatury, druk PDF.
- Konfiguracja elektronowa atomów i jonówKonfiguracja elektronowa pierwiastków 1–108 i ich jonów: kolejność zapełniania, zapis z gazem szlachetnym, elektrony na powłokach i wyjątki jak Cr i Cu.
- Kalkulator masy molowejOblicz masę molową w g/mol z dowolnego wzoru chemicznego – z nawiasami, hydratami jak CuSO4·5H2O, składem procentowym i n = m/M.
- Stopień utlenienia: kalkulator z regułamiStopień utlenienia każdego pierwiastka ze wzoru sumarycznego: wpisz KMnO4 albo SO4 z ładunkiem −2 i zobacz wynik dla wszystkich atomów oraz użytą regułę.
- Kalkulator onlineDarmowy kalkulator online: wpisz lub klikaj, a wynik pojawi się od razu – z kolejnością działań, nawiasami, procentami, pierwiastkiem i historią.
- Kalkulator graniastosłupaKalkulator graniastosłupa z podstawą trójkąta, prostokątnego, równobocznego lub wielokąta foremnego: objętość, pole boczne i pole powierzchni całkowitej.
- Przełożenie przekładni: kalkulatorPrzełożenie przekładni kalkulator dla kół zębatych, pasów i łańcuchów: obroty i moment wyjściowy z liczby zębów lub średnic, także dla dwóch stopni. Za darmo.
- Stwórz oś czasuStwórz oś czasu online: dodaj wydarzenia z datami, a skala dopasuje się sama, także p.n.e. Eksport do PNG lub SVG albo druk. Za darmo, bez rejestracji.
- Kwadrat magiczny: tworzenie i sprawdzanieUtwórz kwadrat magiczny od 3×3 do 15×15 ze stałą magiczną, 8 wariantami, własną liczbą początkową i krokiem albo sprawdź własny kwadrat liczb. Za darmo.