Roma rakamları çevirici

Bir sayı ya da Roma rakamı yazın – çevirici yönü kendisi algılar, her adımı gösterir ve IIII veya IC gibi hatalı yazımlarda neyin yanlış olduğunu doğru yazımıyla birlikte açıklar.

Nasıl hesaplanır?

Roma rakamlarının yedi simgesi

Simge	I	V	X	L	C	D	M
Değer	1	5	10	50	100	500	1000

Roma rakamları soldan sağa okunur ve toplanır; simgeler büyükten küçüğe yazılır: MDCLXVI = 1000 + 500 + 100 + 50 + 10 + 5 + 1 = 1666.

Çıkarma kuralı

Büyük bir simgenin önüne konan küçük simge çıkarılır. Günümüzün standart yazımında tam olarak altı böyle çift vardır:

Çift	Hesap	Değer
IV	5 − 1	4
IX	10 − 1	9
XL	50 − 10	40
XC	100 − 10	90
CD	500 − 100	400
CM	1000 − 100	900

Çeviricinin kontrol ettiği kurallar buradan çıkar:

Yalnızca I, X ve C çıkarılabilir, o da yalnızca bir sonraki iki büyük simgeden. 99 için IC yanlıştır – doğrusu XCIX; 49 da IL değil, XLIX’tir.
V, L ve D hiçbir zaman çıkarılmaz (VX geçersizdir) ve en fazla bir kez kullanılır (VV, X demektir).
Art arda en fazla üç aynı simge: 4, IIII değil IV’tür.
Büyük bir simgenin önüne yalnızca bir küçük simge gelebilir: 8, IIX değil VIII’dir.

Sayı → Roma rakamı, basamak basamak

Sayıyı binler, yüzler, onlar ve birler basamağına ayırın, her basamağı ayrı çevirin ve parçaları birleştirin. Sıfırlar yazılmaz.

Örnek 1994: 1994 = 1000 + 900 + 90 + 4 → M + CM + XC + IV = MCMXCIV.
Örnek 2026: 2026 = 2000 + 20 + 6 → MM + XX + VI = MMXXVI.

Roma rakamı → sayı

Soldan okuyun: bir simge sağındakinden küçükse çıkarın, değilse ekleyin. MCMXCIV = 1000 + (1000 − 100) + (100 − 10) + (5 − 1) = 1000 + 900 + 90 + 4 = 1994.

Neden yalnızca 3.999’a kadar?

M en fazla üç kez kullanılabildiği için MMMCMXCIX = 3.999 standart yazımdaki en büyük sayıdır. Daha büyük değerler için rakamın üzerine çizgi (×1.000) gibi ek işaretler kullanılmıştır; bunlar bugün tutarlı biçimde kullanılmaz. Sıfır yoktur.

Sıkça sorulan sorular

2026 Roma rakamıyla nasıl yazılır?

2026 = 2000 + 20 + 6 = MM + XX + VI, yani MMXXVI. Binler, onlar ve birler ayrı ayrı çevrilir; yüzler basamağı 0 olduğu için yazılmaz.

4 neden IIII değil de IV diye yazılır?

Standart yazımda hiçbir simge üç kereden fazla tekrarlanmaz; bu yüzden 4 ve 9 çıkarma kuralıyla yazılır: IV = 5 − 1, IX = 10 − 1. Bazı saat kadranlarında geleneksel olarak hâlâ IIII görülür.

IC, 99’un doğru yazımı mı?

Hayır. I yalnızca V ve X’in, X yalnızca L ve C’nin, C ise yalnızca D ve M’nin önüne gelebilir. 99 = 90 + 9 = XC + IX = XCIX.

En büyük Roma rakamı nedir?

Standart yazımda 3.999 = MMMCMXCIX’tur, çünkü M en fazla üç kez kullanılabilir. Daha büyük sayılar için üst çizgi gibi ek işaretler gerekir (V̅ = 5.000).

Sıfırın Roma rakamı var mı?

Hayır, Roma rakamlarında sıfır için bir simge yoktur. 2026’daki yüzler basamağı gibi boş basamaklar yazılmaz.

Roma rakamıyla yazılmış bir yıl nasıl okunur?

Soldan sağa gruplar hâlinde okuyun: MCMLXXXIV = M (1000) + CM (900) + LXXX (80) + IV (4) = 1984. Çevirici her girişte bu adımları gösterir.

Kaynaklar ve yasal dayanak

Güncelleme: 27 Eylül 2026