Duygular çarkı: çevir, hissettiğini adlandır ve anlat
Duygular çarkı 24 duygudan birini eşit şansla seçer: sevinç, korku, huzur, utanç, kıskançlık… Çeviren kişi o duyguyu en son ne zaman hissettiğini anlatır; bir dokunuş sohbeti başlatacak bir soru gösterir. Okul öncesinde duyguları tanımak, rehberlik saatinde konuşmak ve evde kimseyi sınava çekmeden sohbet etmek için.
Kaynak: Wikipedia – Robert Plutchik (wheel of emotions: eight primary emotions in opposite pairs). Güncelleme: .
Nasıl hesaplanır?
Çarkta sekizerli üç grupta 24 duygu var. Dilimler eşittir: her duygunun çıkma şansı 24’te 1, yani %4,17. Tek bir grup seçerseniz her duygunun şansı %12,5’e çıkar.
Çarktaki duygular
| Grup | Duygular |
|---|---|
| Temel | 😀 Sevinç · 🤝 Güven · 😨 Korku · 😮 Şaşkınlık · 😢 Üzüntü · 🤢 Tiksinti · 😠 Öfke · 🤩 Heyecan |
| Hoş | 😌 Huzur · 🦚 Gurur · 🙏 Minnet · 🥰 Sevgi · 😅 Rahatlama · 🤗 Şefkat · 🧐 Merak · 🌈 Umut |
| Zor | 😳 Utanç · 😒 Kıskançlık · 😔 Suçluluk · 😤 Hayal kırıklığı · 🥱 Can sıkıntısı · 😬 Gerginlik · 😞 Pişmanlık · 🥺 Yalnızlık |
Duygular çarkıyla beş etkinlik
- “Şöyle hissettiğim bir an…” Herkes sırayla çevirir ve o duyguyu yaşadığı bir anı anlatır. Anlatmak istemeyen “pas” deyip yeniden çevirebilir.
- Yüzünle göster: çeviren kişi ekranı göstermeden duyguyu yalnızca yüz ifadesi ve bedeniyle canlandırır; grup tahmin eder.
- Bedeninde nerede? Çevirdikten sonra o duygunun bedende nerede hissedildiğini gösterin: gerginlikte midede düğüm, utançta yüzde sıcaklık.
- Hikâyedeki kahraman: bir masal okurken ya da film izlerken çevirin; kahramanın o duyguyu yaşadığı anı bulun.
- Pazartesi çemberi: rehberlik saatini açarken her öğrenci çevirir ve o duygunun hafta sonunda olup olmadığını söyler.
Plutchik’in duygu çarkı
“Temel duygular” grubu, psikolog Robert Plutchik’in önerisine dayanır. Plutchik duyguları bir çark üzerinde dizdi ve karşılıklı çiftler hâlinde sekiz temel duygu tanımladı: sevinç ve üzüntü, güven ve tiksinti, korku ve öfke, şaşkınlık ve beklenti. Çarkta beklenti, çocukların daha kolay anladığı “heyecan” adıyla yer alır. Utanç, gurur ya da kıskançlık gibi diğer duygular bu modelde temel duyguların karışımları ya da farklı yoğunlukları olarak görülür.
Okul öncesi, ergenler ve yetişkinler için
- Okul öncesinde yalnızca “Temel duygular” grubunu kullanın: sekiz duygu kolay tanınır, emojiler okuma bilmeyen çocuklara yardım eder.
- Ergenlerle “Zor duygular” grubu ve “herkes ne kadar anlatacağına kendisi karar verir” kuralı daha iyi işler.
- Yetişkinlerde bir eğitimin başında tanışma için ya da kapanış turunda işe yarar: “Toplantıdan hangi duyguyla ayrılıyorum?”
İyi ya da kötü duygu yoktur: “zor” hissetmesi rahatsız edici demektir, yasak değil. Çark bir sohbet oyunudur, psikolojik bir test değildir: hiçbir şey ölçmez ve bir uzmanın yerini tutmaz.
Kendi çarkınızı yapın
Listeyi değiştirebilirsiniz: duygu silin, ekleyin ya da sınıfta kullandığınız kelimeleri yazın, her satıra bir tane. “Bu çarkı paylaş” listeyi bir bağlantıyla gönderir. Sonuç tarayıcınızda belirlenir, hiçbir sunucuya gönderilmez. Aynı duygunun tekrar gelmemesi için “Kazanan seçeneği çarktan çıkar” kutusunu işaretleyin.
Konuşmak için başka çarklar ve sorular: buz kırıcı sorular çarkı, sohbet soruları ve hayvan çarkı.
Sıkça sorulan sorular
Duygular çarkında hangi duygular var?
24 duygu: sekiz temel duygu (sevinç, güven, korku, şaşkınlık, üzüntü, tiksinti, öfke, heyecan), sekiz hoş duygu (huzur, gurur, minnet gibi) ve sekiz zor duygu (utanç, kıskançlık, hayal kırıklığı gibi).
Duygu çarkı nedir?
Duyguları bir daire üzerinde gösteren bir araçtır. En bilineni psikolog Robert Plutchik’in, sekiz temel duyguyu karşılıklı çiftler hâlinde dizdiği çarktır. Bu sayfadaki çark ise duyguları adlandırmak için çevrilen bir şans çarkıdır.
Duygular çarkı okul öncesinde nasıl kullanılır?
Çarkı çevirin, duyguyu birlikte adlandırın ve her çocuk o duyguyu ne zaman hissettiğini anlatsın. Küçüklerle yalnızca temel duyguları kullanın ve konuşmak istemeyenin pas geçmesine izin verin.
Plutchik’in sekiz temel duygusu hangileri?
Dört karşıt çift: sevinç ve üzüntü, güven ve tiksinti, korku ve öfke, şaşkınlık ve beklenti.
Duyguları değiştirebilir miyim?
Evet. Liste düzenlenebilir: duygu silin, ekleyin ya da değiştirin, her satıra bir tane. Eklediğiniz duygular için kayıtlı soru yoktur.
Bu bir psikoloji testi mi?
Hayır. Duyguları adlandırmak ve konuşmak için bir oyundur; değerlendirme ya da teşhis yapmaz. Zor bir duygu uzun sürüyor ya da endişelendiriyorsa bir uzmanla konuşmak doğru olur.
Kaynaklar ve yasal dayanak
- Wikipedia – Robert Plutchik (wheel of emotions: eight primary emotions in opposite pairs)
- W3C Recommendation: W3C Web Cryptography API – getRandomValues()
- MDN Web Docs – Crypto.getRandomValues() (İngilizce)
Güncelleme: · Editoryal ilkeler
Benzer araçlar
- Buz kırıcı sorular: çarkı çevirinEkip, sınıf, arkadaş grubu ve buluşma için 40 buz kırıcı soru içeren çark. Çevirin, rastgele bir soru seçin; grubu yönetmek için ipuçlarını da okuyun.
- Emoji çarkı: rastgele bir emoji seçEmoji çarkı online: yüz, hayvan ve yiyeceklerden 36 emoji. Çevirin; çıkan yüzü taklit edin, çizin, hikâye uydurun ya da duygular hakkında konuşun.
- Görev çarkı: çevir, çıkan görevi yapGörev çarkı online: arkadaşlar için 12 kolay ve 12 zor görev, ayrıca evde ve çocuklar için listeler. Kendi görevlerinizi yazın, çevirin, grupla paylaşın.
- Çark çevirme: kendi çarkıfeleğinizi oluşturunOnline çark çevirme: isimler, sayılar veya fikirlerle kendi şans çarkınızı oluşturun. Şansı ayarlayın, kazananı çıkarın, bağlantıyla paylaşın. Ücretsiz.
- Pasiyans oynaPasiyans (Klondike) tarayıcıda ücretsiz: 1 veya 3 kart çekin, geri alın, ipucu alın, çözümü olan günün oyununu oynayın. Sürenizi aynı kartlarla paylaşın.
- Hayvan çarkı: çevir, rastgele bir hayvan çıksınHayvan çarkıfelek oyunu: 36 çiftlik, vahşi ve deniz hayvanından rastgele birini seçin; taklit, ses çıkarma, resim ve sınıf oyunları için. Ücretsiz.
- Sınıf görevleri panosu: görevleri adil dağıtınSınıf görevleri panosu: öğrencileri ve görevleri yazın, görevleri kurayla dağıtın, her hafta tek tuşla döndürün; herkes sırayla görev alsın. Yazdırılabilir.
- Schulte tablosu: sayıları sırayla bul, süreni ölçSchulte tablosu online: 5×5 tabloda karışık dizilmiş 1–25 arası sayılara sırayla dokunun, süreniz ölçülsün. 1–9 ve 1–50 seçenekleri; dikkat ve hızlı okuma için.
- 21 soru oyunu21 soru oyunu için soru çarkı: çevirin, rastgele bir soru gelsin, sırayla cevaplayın. Tanışma, sevgili, arkadaş ve derin; her listede tam 21 soru, 84 toplam.